Veelgestelde vragen

De gemeenteraad is het hoogste bestuursorgaan van de gemeente. Samen met het college van Burgemeester en Wethouders (college van B&W) vormt de gemeenteraad het bestuur van de gemeente. De gemeenteraad 
van Valkenburg aan de Geul bestaat uit 17 raadsleden, verdeeld over vijf verschillende fracties.

De gemeenteraad vertegenwoordigt de inwoners van de gemeente. Verder bepaalt de gemeenteraad in hoofdlijnen het gemeentebeleid en controleert of het college van Burgemeester en Wethouders (college van B&W) het beleid goed uitvoert. Het college neemt de dagelijkse besluiten. Grote plannen op het gebied van bijvoorbeeld ruimtelijke ontwikkeling, economie, welzijn en verkeer kan de gemeente pas uitvoeren als een meerderheid van de raad vóór stemt. De gemeenteraad beslist ook hoe het geld besteed wordt. De gemeenteraad weegt bij elk onderwerp of voorstel alle belangen tegen elkaar af. Voordat de gemeenteraad een besluit neemt worden de 
voorstellen eerst besproken in de raadscommissies.

Dat is de burgemeester. Eén van de raadsleden is vicevoorzitter van de raad en vervangt de burgemeester wanneer hij niet als voorzitter kan fungeren. Bijvoorbeeld als het gaat over een onderwerp uit zijn eigen portefeuille.

De gemeenteraad vergadert volgens een vastgesteld vergaderschema. De burgemeester is voorzitter. Tijdens de vergadering neemt de gemeenteraad besluiten, worden actuele onderwerpen besproken en worden 
ophelderende vragen gesteld aan het college van B&W en aan elkaar. Besluiten gaat bij meerderheid van stemmen. Het college van B&W stemt niet mee. Een raadsvergadering verloopt volgens bepaalde regels. Deze staan in het Reglement van orde. Raadsvergaderingen zijn openbaar toegankelijk, worden live uitgezonden via internet en het is mogelijk deze vanaf de publieke tribune in de raadzaal van het gemeentehuis bij te wonen.

Raadsleden en burgerleden van een zelfde partij vormen samen de fractie.

Een fractievoorzitter is de leider van zijn of haar fractie in de gemeenteraad.

Raadsleden zijn de gekozen volksvertegenwoordigers. Zij nemen besluiten in de gemeenteraad. Commissieleden zijn niet gekozen. Zij zijn benoemd op basis van een voordracht van hun fractie. Commissieleden 
ondersteunen de fracties bij het raadswerk, leggen de eed of belofte af en kunnen in de raadscommissie het woord voeren.

Elke raadsperiode bepaalt de coalitie welke raadscommissies er zijn en hoe deze worden ingericht. Op dit moment zijn er vier raadscommissies:

- Commissie Sociaal Domein (SD)
- Commissie Fysiek Domein (FD)
- Commissie Economisch Domein (FD)
- Commissie Algemene Zaken en Middelen (AZM)

De commissie bestaat uit raadsleden en burgerleden van elke politieke partij die in de gemeenteraad is vertegenwoordigd. De voorzitter van een raadscommissie is een raadslid. De commissievoorzitters worden door de 
raad benoemd.

Een commissievergadering van de gemeenteraad is een belangrijke fase in de besluitvorming. Tijdens een commissievergadering worden presentaties gegeven, kunnen inwoners gebruikmaken van het spreekrecht, kunnen de raads- en commissieleden vragen stellen aan het college van B&W en met elkaar in discussie gaan. Een commissievergadering vindt altijd voor de raadsvergadering plaats en heeft als doel om de raadsleden te
informeren en te adviseren over onderwerpen die op de agenda staan. Na de behandeling van een agendapunt adviseert de commissie het presidium of een voorstel als bespreekpunt of als hamerstuk aan de raad kan 
worden voorgelegd.

Iedere raadsfractie mag negen burgerleden voordragen. Burgerleden worden door de raad benoemd. Zij vormen samen met de raadsleden de fractie van een bepaalde partij. Burgerleden kunnen deelnemen aan 
informatieavonden en raadscommissies. Voor het bijwonen van een raadscommissie krijgen burgerleden een presentievergoeding. De hoogte van deze vergoeding wordt door het Rijk bepaald.

Jaarlijks krijgen de raadsfracties een vergoeding ter ondersteuning van hun werk. De vergoeding is bedoeld als tegemoetkoming in de kosten. Waar de fracties dit geld precies aan mogen besteden, is vastgelegd in de 
Verordening op de ambtelijke bijstand en fractieondersteuning gemeente Valkenburg aan de Geul 2026. Hierin is ook geregeld hoe de hoogte van het fractiebudget wordt bepaald. Er is sprake van een vast bedrag per 
raadsfractie, aangevuld met een variabel bedrag per raadszetel.

Als hoogste orgaan van de gemeente stelt de raad de kaders vast waarbinnen het college van B&W mag werken. Dat geldt ook voor voor de financiën van de gemeente. De raad stelt elk jaar een begroting vast en maakt 
daarmee geld beschikbaar voor het college van B&W voor de uitvoering van taken en plannen.

De vastgestelde besluitenlijsten van raadsvergaderingen worden inzichtelijk gemaakt onder Overzicht besluiten gemeenteraad.

Tijdens de raadsvergadering komt de raad bijeen om besluiten te nemen. De gemeenteraad vergadert in de regel zeven keer per jaar. Raadsvergaderingen vinden meestal op maandagavond om 19.00 uur plaats in de 
raadzaal van het gemeentehuis. Sommige raadsvergaderingen beginnen eerder. Kijk altijd in onze Vergaderkalender.

Nadat de agendacommissie de agenda voor een raadsvergadering heeft vastgesteld wordt de agenda op de gemeentelijke website gepubliceerd. Dit gebeurt 10 dagen vóór de raadsvergadering. Publicatie vindt in de loop 
van vrijdagochtend plaats.

De vergaderingen van de raad en de raadscommissies zijn openbaar en voor iedereen toegankelijk. Deze vergaderingen worden live uitgezonden en kunnen worden teruggekeken via een link bij de agenda op de website. 
Wilt u de vergadering liever bijwonen? Dan bent u van harte welkom op de publieke tribune in de raadzaal van het gemeentehuis (Geneindestraat 4, 6301 HC Valkenburg).

Voor iedere raadsvergadering vinden er raadscommissies plaats.

Nadat de agendacommissie heeft bepaald welke agendapunten in de raadscommissies worden behandeld, worden de agenda’s op de gemeentelijke website gepubliceerd. Dit gebeurt 10 dagen vóór het plaatsvinden van
de eerste raadscommissie in een vergadercyclus. Publicatie vindt plaats in de loop van vrijdagochtend.

Elke fractie in de gemeenteraad bespreekt de voorstellen die op de agenda staan voor met zijn steunfractie. Daarin zitten de raads- en commissieleden van de fractie, maar kunnen ook andere mensen aanschuiven die zich bij de fractie thuisvoelen en willen meedenken. Zij heten ‘steunfractieleden’.

Wilt u invloed uitoefenen op de mening van de raad? Dan kunt u het volgende doen:

- Inspreken in een commissievergadering.
- Stuur een brief aan de raad.
- Neem contact op met een raadslid of fractie.
- Start een burgerinitiatief.
- Sluit aan bij een belangengroep of een politieke partij.

Wilt u weten hoe dit werkt? Neem dan contact op met de griffie. Dit kan via [email protected] of 043 60 99 331.

Als inwoner van de gemeente kunt u inspreken in een raadscommissie. Dit kan over onderwerpen die op de agenda staan of over actuele thema's. Er zijn wel spelregels. 

- U dient zich 48 uur voor de vergadering waarin u wilt inspreken aan te melden bij de griffie.
- U dient hierbij uw naam, adres, telefoonnummer en het onderwerp waarover u het woord wilt voeren aan te geven.
- Aanmelden kan door een mail te sturen naar [email protected] of telefonisch via nummer 043 60 99 331.

Het agendapunt spreekrecht vindt plaats aan het begin van een commissievergadering. Op het moment dat er een verzoek tot spreekrecht binnenkomt vraagt de griffie de indiener om de inbreng schriftelijk beschikbaar te 
stellen. Deze inbreng wordt verwerkt in de agenda van de betreffende commissievergadering zodat de deelnemers zich hierop kunnen  voorbereiden. Uiteraard wordt de indiener ook in de gelegenheid gesteld de inbreng 
tijdens de vergadering mondeling toe te lichten. Hiervoor gelden de volgende spelregels:

- Bij binnenkomst neemt u plaats op de publieke tribune.
- Op uitnodiging van de voorzitter neemt u plaats achter het spreekgestoelte.
- U heeft maximaal 10 minuten spreektijd.
- U richt zich tot de commissieleden en/of het college van B&W.
- Na de inbreng zal de voorzitter de commissieleden vragen of zij korte/verhelderende vragen hebben over de inhoud van het spreekrecht.
- Er vindt geen discussie plaats tussen de inspreker en de deelnemers.
- Soms reageert ook de portefeuillehouder (wethouder of burgemeester) al op uw inspreken.
- Een inspreker voert alleen het woord als de voorzitter dit toelaat; volg steeds de aanwijzingen van de voorzitter.
- Na het spreekrecht kan de inspreker weer plaatsnemen op de publieke tribune of de vergadering verlaten.
- Vaak wordt na het spreekrecht het agendapunt waarmee het spreekrecht een relatie heeft ook inhoudelijk behandeld zodat u niet langer hoeft te wachten dan nodig.

Tijdens een raadscommissie hebben de fracties hun standpunten nog niet bepaald. Juist dan kunt u nog zaken meegeven. Zo kunt u vroegtijdig laten horen wat u belangrijk vindt.

Een burgerinitiatief is een idee, plan of onderwerp dat u als inwoner van Valkenburg aan de Geul op de agenda van een raadsvergadering kunt plaatsen. Voor de raad is het burgerinitiatief een prima manier om gebruik te 
maken van uw creativiteit en van uw kennis van uw eigen leefomgeving. Het burgerinitiatief is vooral nuttig voor onderwerpen waarvan u vindt dat de raad er ten onrechte geen aandacht aan besteedt, of voor ideeën waar 
nog niemand eerder aan heeft gedacht en die volgens u een verrijking voor Valkenburg aan de Geul kunnen betekenen. De griffie kan u meer informatie geven en helpen bij het aanmelden van uw initiatief. Het mailadres van de griffie is [email protected]

De gemeenteraad stelt voor een aantal specifieke zaken eigen regels vast over bijvoorbeeld de vergaderorde, gedragsregels en de eigen rechtspositie. Voor het vaststellen van de verordeningen en reglementen gebruikt de 
raad de modellen van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG).

De raad heeft een aantal instrumenten om zijn werk goed uit te kunnen voeren:

- Recht van initiatief.
- Recht van amendement.
- Recht van informatie.
- Recht van interpellatie.
- Recht van motie.
- Recht van onderzoek.
- Recht van enquête.

Een amendement is een voorstel voor het tekstueel wijzigen van een ontwerpbesluit (dat is het besluit dat het college aan de raad voorlegt). Als de meerderheid van de raad voor het amendement stemt, wordt het
oorspronkelijke ontwerpbesluit gewijzigd en dus ook gewijzigd in stemming gebracht. Daarna wordt het door het amendement aangepast ontwerpvoorstel in stemming gebracht. Een overzicht van de ingediende
amendementen kunt u hier inzien.

Raadsleden kunnen schriftelijke en mondelinge vragen stellen aan het college van B&W over alle onderwerpen die de gemeente aangaan. De schriftelijke vragen worden ingediend via de griffie. Het onderwerp van de vragen moet binnen de bevoegdheden van het gemeentebestuur vallen. De vragen worden zo spoedig mogelijk en in principe binnen 15 werkdagen na de datum van indiening schriftelijk beantwoord door het college van B&W. Een overzicht van de vragen en antwoorden kunt u hier bekijken.

Interpellatie is een zwaar politiek middel om informatie te krijgen van het college over bijvoorbeeld een actuele kwestie of een politiek gevoelig onderwerp. Interpellatie wordt ingezet als niet kan worden volstaan met
mondelinge of schriftelijke vragen. Een verzoek voor het houden van een interpellatie moet ten minste 48 uur voor aanvang van de vergadering schriftelijk bij de voorzitter worden ingediend. De raad bepaalt bij het 
vaststellen van de agenda of de interpellatie wordt toegestaan.

Een motie is een korte verklaring over een onderwerp, waarmee een oordeel, wens, verzoek of opdracht wordt uitgesproken. Ieder raadslid kan tijdens de raadsvergadering een motie indienen. Na een debat over het
onderwerp, wordt over de motie gestemd. Als de raad een motie aanneemt, is sprake van een door de meerderheid van de raad gedragen politieke uitspraak. Een overzicht van de moties kunt u hier inzien.

Voor elk raadslid bestaat het expliciete recht op ambtelijke bijstand dat aan de raad en aan elk individueel raadslid wordt toegekend. Bovendien is er een recht op fractieondersteuning. Beide rechten heeft de raad nader 
uitgewerkt in de Verordening op de ambtelijke bijstand en fractieondersteuning gemeente Valkenburg aan de Geul.

Met een initiatiefvoorstel kan een raadslid of fractie een eigen voorstel voorleggen aan de raad. Het initiatiefvoorstel wordt eerst besproken in een raadscommissie voordat het in de raad wordt behandeld. Voor het indienen van een initiatiefvoorstel is geen meerderheid nodig. Hierdoor kan een raadslid dus zelf onderwerpen op de agenda zetten en zijn wettelijk ‘recht van initiatief’ uitoefenen. Overigens kan de raad pas een besluit nemen over een initiatiefvoorstel wanneer het college in staat is gesteld wensen en bedenkingen mee te geven (Gemeentewet, 147a lid 4).

Het budgetrecht is de bevoegdheid van de raad om financiële middelen aan het college beschikbaar te stellen (artikel 189 Gemeentewet). Via raadsbesluiten machtigt de raad het college om uitgaven te doen en inkomsten te verwerven. Het budgetrecht is een belangrijk instrument om politieke invloed uit te oefenen. De raad kan sturen door meer of minder geld aan een bepaald doel toe te wijzen. In de Gemeentewet staat dat de raad er ook 
op moet toezien dat de begroting in evenwicht is, of dat dit evenwicht de eerstvolgende jaren wordt gerealiseerd. Het college moet de raad daarvoor een ontwerpbegroting aanbieden. De begroting wordt door de raad
vastgesteld en kan tot  uiterlijk het eind van het desbetreffende begrotingsjaar door de raad worden gewijzigd. In de financiële verordening kunnen raad en college aanvullende afspraken maken over de invulling van het 
budgetrecht van de raad.

De gemeenteraad beschikt over een eigen (kleine) ambtelijke organisatie: de raadsgriffie. In tegenstelling tot de rest van de ambtelijke organisatie valt de griffie rechtstreeks onder de gemeenteraad en niet onder de
gemeentesecretaris als hoofd van de organisatie. De medewerkers van de griffie worden ook benoemd door de gemeenteraad.

Wat doet de griffie?
De belangrijkste taak van de griffie is het adviseren en logistiek ondersteunen van de gemeenteraad en zijn raadscommissies in de breedste zin. De griffie zorgt ervoor dat het besluitvormingsproces van de raad zo 
optimaal mogelijk verloopt. Dat betekent van de ene kant dat ze verantwoordelijk is voor de logistieke ondersteuning van de raads- en commissievergaderingen en het presidium. De conceptagenda’s worden door de griffie opgesteld en de aangeleverde stukken worden gecontroleerd op volledigheid en kwaliteit. Aan de andere kant is de griffie er verantwoordelijk voor dat het besluitvormingsproces van tevoren helder in kaart wordt gebracht 
en de raad daar zo vroeg mogelijk in wordt betrokken. De griffie treedt hierbij als adviseur voor de ambtelijke organisatie op. De griffie ondersteunt de raadsleden bij het opstellen van initiatiefvoorstellen, amendementen, 
moties en schriftelijke vragen. Zij bewaakt dat deze ook daadwerkelijk door het college worden opgepakt.

U kunt de griffie benaderen als u in contact wilt komen met de raad, wilt inspreken bij een commissievergadering, een burgerinitiatief wilt indienen, een referendum wilt aanvragen, een brief wilt sturen aan de raad of 
gewoon een vraag heeft over het raadswerk of de besluitvorming van de raad (zie hier).

Heeft u een vraag of wilt u uw mening delen met de raad? Dan kunt u een brief schrijven. De raad bepaalt hoe uw brief verder behandeld moet worden: als het een onderwerp is waarover het college van B&W gaat, wordt uw brief ter afhandeling doorgezonden naar het college. De brief kan ook ter kennisgeving worden aangenomen of behandeld worden in een raadscommissie. Uiteraard krijgt u bericht over de afhandeling van uw brief. U kunt 
uw brief sturen naar [email protected]. De griffie zorgt ervoor dat uw brief voor de raad wordt verwerkt.

De gemeente is gebonden aan de privacyregels zoals die vastliggen in de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG).

Het presidium bestaat uit de voorzitter van de raad (burgemeester), de fractievoorzitters en de griffier. De fractievoorzitters wijzen elk een raadslid aan dat hen bij afwezigheid in het presidium vervangt. Het presidium kan 
anderen uitnodigen deel te nemen aan de vergaderingen. Elke fractievoorzitter heeft één stem in het presidium. De vergaderingen van het presidium zijn niet openbaar. Het presidium doet aanbevelingen aan de raad over de organisatie en het functioneren van de raad en de raadscommissies, fungeert als agendacommissie en heeft in ieder geval als taak om de voorlopige agenda’s voor raadscommissies en raadsvergaderingen vast te tellen.

De Commissie Geloofsbrieven onderzoekt of het te benoemen raadslid of wethouder voldoet aan de vereisten. En of hij/zij geen onverenigbare betrekkingen vervult of nevenfuncties bekleedt waarvan de uitoefening
ongewenst is met het oog op een goede vervulling van het raadslidmaatschap of wethouderschap.

De Vertrouwenscommissie heeft tot taak de aanbeveling tot benoeming of herbenoeming van de burgemeester voor te bereiden en namens de raad evaluatiegesprekken met de burgemeester te houden.